

Uroczystość miała miejsce przy popiersiu mjr. Szendzielarza, odsłoniętym w 2019 roku w pobliżu domu w Osielcu, w którym „Łupaszka” ukrywał się i gdzie został aresztowany przez funkcjonariuszy komunistycznej bezpieki. Monument został sfinansowany przez krakowski oddział IPN. W hołdzie bohaterowi kwiaty złożyli dyrektor Oddziału IPN w Krakowie dr hab. Filip Musiał, naczelnik Oddziałowego Biura Upamiętniania Walk i Męczeństwa dr Maciej Korkuć oraz delegacja gminy Jordanów z wójtem Arturem Kudzią na czele.
Mjr Zygmunt Szendzielarz urodził się 12 marca 1910 roku w Stryju. Po ukończeniu gimnazjum w 1929 roku jako ochotnik wstąpił do wojska. W 1934 roku, już w stopniu podporucznika, otrzymał przydział do 4 Pułku Ułanów Zaniemeńskich stacjonującego w Wilnie. We wrześniu 1939 roku dowodził 2 szwadronem Wileńskiej Brygady Kawalerii, biorąc udział w walkach obronnych przeciwko niemieckiemu i sowieckiemu najeźdźcy.
Po aresztowaniu przez Sowietów pod koniec września 1939 roku udało mu się uciec z niewoli. Wrócił do Wilna, gdzie włączył się w działalność konspiracyjną w strukturach ZWZ-AK. Przyjął wówczas pseudonim „Łupaszka”, nawiązujący do legendarnego dowódcy kawalerii Jerzego Dąbrowskiego.
We wrześniu 1943 roku objął dowództwo nad oddziałem partyzanckim, który w styczniu 1944 roku został sformowany jako 5 Wileńska Brygada Armii Krajowej. Jednostka ta prowadziła działania zbrojne przeciwko Niemcom, litewskim formacjom kolaboracyjnym oraz partyzantce sowieckiej. Po wejściu Armii Czerwonej na Wileńszczyznę brygada została rozformowana, a jej żołnierze zmuszeni do ukrywania się lub przebijania na zachód.
Po wojnie „Łupaszka” kontynuował działalność niepodległościową, walcząc z komunistycznym aparatem represji. Dowodzona przez niego odtworzona 5 Wileńska Brygada AK wielokrotnie prowadziła walki z oddziałami Armii Czerwonej, NKWD, UB, KBW i MO. W 1947 roku, dostrzegając beznadziejność dalszej walki, zwolnił podkomendnych z przysięgi i podjął próbę powrotu do życia cywilnego.
Został aresztowany 30 czerwca 1948 roku w Osielcu. Po brutalnym śledztwie komunistyczny sąd skazał go 2 listopada 1950 roku na karę śmierci. Wyrok wykonano 8 lutego 1951 roku w więzieniu mokotowskim w Warszawie. Ciało mjr. Szendzielarza pochowano potajemnie w nieznanym miejscu.
W 2013 r. badaczom z IPN udało się odnaleźć szczątki Szendzielarza podczas prac prowadzonych w kwaterze „Ł” na Powązkach. Państwowy pogrzeb dowódcy Brygady Wileńskiej AK odbył się w 2016 r. na cmentarzu Powązkowskim.