Na polanie Morgi w Zawoi powstaje nowoczesne Centrum Edukacji Przyrodniczej MORGI, które ma przybliżać odwiedzającym przyrodę Babiej Góry, dziedzictwo kulturowe regionu oraz zasady odpowiedzialnego poruszania się po obszarach chronionych. Inwestycję realizuje Babiogórski Park Narodowy przy wsparciu Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej. Jak poinformował park, placówka ma otworzyć swoje podwoje wiosną przyszłego roku.
Obecnie park dysponuje niewielką wystawą w budynku administracyjnym, mogącą pomieścić jednorazowo około 25 osób. Nowe centrum ma znacznie poszerzyć możliwości prowadzenia edukacji przyrodniczej i obsługi grup odwiedzających Babiogórski Park Narodowy.
Centrum będzie miało około 2,5 tys. m² powierzchni, z czego blisko 780 m² zajmie wystawa przyrodnicza. Zwiedzający poznają między innymi budowę geologiczną Babiej Góry, piętra roślinności oraz gatunki roślin i zwierząt występujące w poszczególnych częściach masywu. Ekspozycja obejmie również dziedzictwo górali babiogórskich i orawskich.
Wystawa połączy tradycyjne formy prezentacji, w tym dioramy, z multimediami i interaktywnymi stanowiskami edukacyjnymi. Poruszone zostaną także zagadnienia związane z obiegiem wody w przyrodzie, rolą lasów w magazynowaniu węgla oraz znaczeniem ochrony ekosystemów.
W budynku znajdą się również sala projekcyjna, przestrzeń wystaw czasowych z wyjściem na patio oraz biblioteka, w której zgromadzono ponad 10 tys. woluminów. Księgozbiór był budowany przez 70 lat istnienia parku. Zaplanowano także udostępnianie do celów edukacyjnych i badawczych zbiorów przyrodniczych oraz etnograficznych.
W centrum prowadzone będą warsztaty dla szkół i innych grup, dotyczące między innymi lasów, dużych drapieżników, pogody oraz wody w przyrodzie. Z sali warsztatowej będzie można wyjść na taras na zielonym dachu, z którego rozpościerać się będzie widok na Babią Górę i okoliczny las.
Edukacja obejmie również teren wokół budynku. Powstanie tam ścieżka prezentująca przyrodę górskiej łąki. Zaplanowano także naturalne koryto wodne oraz zbiornik, które będą służyć zatrzymywaniu wód opadowych. Rozwiązania te mają pokazywać w praktyce znaczenie małej retencji w górskim środowisku.
Z oferty centrum będą mogli korzystać uczniowie, turyści, mieszkańcy regionu, nauczyciele, edukatorzy i przewodnicy. Według założeń placówka ma obsługiwać około 25 tys. uczestników zajęć edukacyjnych rocznie. Przewidziano w niej także przestrzeń na spotkania i wernisaże wystaw czasowych.
Jednym z celów inwestycji jest lepsze przygotowanie turystów do poruszania się po obszarach chronionych. Centrum ma przybliżać walory przyrodnicze Babiej Góry, a także zwracać uwagę na problemy związane między innymi z zaśmiecaniem szlaków i ograniczonymi zasobami wody.
Wszystkie pomieszczenia przeznaczone dla odwiedzających mają zostać dostosowane do potrzeb osób z niepełnosprawnościami.
Budynek zaprojektowano z myślą o ograniczeniu zużycia energii. Zastosowane zostaną między innymi pompy ciepła z wymiennikami głębinowymi, instalacja fotowoltaiczna, rekuperacja oraz inteligentny system zarządzania energią.
Całkowita wartość projektu przekracza 72,4 mln zł. Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej przeznaczył na jego realizację ponad 49,3 mln zł z programu Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko 2021–2027.
Źródło: BgPN/NFOŚiGW
Foto: NFOŚiGW
